เวลาไปบรรยายเรื่องการพัฒนาตนเอง ผู้เข้าสัมมนาหลายคนมักจะถามว่า "ผม/ดิฉันควรจะทำอาชีพอิสระอะไรดี" หรือ "อาชีพอิสระอะไรบ้างที่น่าทำ" ผมก็มักจะตอบเขาไปว่า "ผมบอกคุณไม่ได้" ซึ่งในความเป็นจริงแล้ว ไม่มีใครบอกเราได้หรอกครับว่าอาชีพอิสระที่เหมาะสมกับเรานั้นคืออะไร เพราะไม่มีใครรู้จักเราดีเท่ากับตัวเรา ถ้าเขาบอกได้ก็แสดงว่าเราต้องรู้ใจเราทั้งหมด หรือไม่เขาก็บอกเราโดยใช้ความรู้สึกและประสบการณ์ชีวิตของเขาเป็นพื้นฐาน

ปัญหาสำคัญของคนที่กำลังหาอาชีพอิสระหรืออยากจะออกจากงานประจำไปทำธุรกิจส่วนตัวคือ

• ชอบถามคนอื่นมากกว่าถามตัวเอง
• มักจะใช้อารมณ์มากกว่าข้อมูล เช่น วันนี้ได้ยินใครพูดอะไรมาว่าอาชีพนั้นอาชีพนี้ดี ก็มักจะเอนเอียงไปทางนั้น พรุ่งนี้ไปพบเห็นอาชีพอะไรมาก็มักจะเอนเอียงไปทางอาชีพนั้น เพราะฉะนั้นๆวันๆจึงใช้อารมณ์เป็นตัวนำมากกว่าการหาข้อมูลและข้อเท็จจริงเกี่ยวกับอาชีพนั้นๆ
• มักจะออกไปหาอาชีพอิสระแบบไม่มีหลักเกณฑ์อะไร ชอบไปหาดูว่ามีอาชีพอะไรบ้างที่น่าทำ ดังนั้น พอไปพบเห็นอะไร มันก็น่าทำไปหมด

และสุดท้ายก็ได้แต่การหา แต่ไม่เคยได้ตัดสินใจเสียที เพราะไม่รู้ว่าอาชีพอะไรที่เหมาะสมและน่าทำ

ดังนั้น เพื่อให้คนที่ต้องการหาอาชีพอิสระหรือต้องการออกมาทำธุรกิจส่วนตัวมีแนวทางในการเลือกอาชีพให้กับตัวเอง จึงขอแนะนำดังนี้

1. จงถามตัวเองว่าในชีวิตนี้เราชอบอะไรบ้าง ในขั้นตอนนี้ยังไม่ต้องนึกถึงอาชีพ เอาแค่เพียงว่าสิ่งที่เราชอบก็พอ เช่น เป็นคนชอบอ่านหนังสือ เป็นคนชอบท่องเที่ยว เป็นคนชอบต้นไม้ เป็นคนชอบคุยกับคน เป็นคนชอบอยู่คนเดียว เป็นคนชอบคิดอะไรแปลกๆ ชอบทำอาหาร ชอบเล่นกีฬา ฯลฯ

2. ให้ลองเรียงลำดับความชอบที่เรามีทั้งหมดว่าเราชอบอะไรมากที่สุดและอะไรน้อยที่สุด เพราะอะไร เช่น เราชอบต้นไม้มากที่สุด เพราะอยู่กับต้นไม้แล้วสบายใจ และชอบท่องเที่ยวน้อยที่สุด เพราะไม่ชอบเดินทางไกลๆ ฯลฯ

3. ให้กำหนดหลักเกณฑ์อาชีพหรือธุรกิจที่เราต้องการจะทำว่าน่าจะมีลักษณะแบบไหน เช่น เป็นอาชีพ/ธุรกิจที่ไม่ต้องทำทุกวัน เป็นอาชีพ/ธุรกิจที่ใช้เงินลงทุนไม่เกิน 2 ล้านบาท เป็นอาชีพ/ธุรกิจที่ไม่ต้องลงทุนลงแต่แรง เป็นอาชีพที่มีคนคอยให้คำแนะนำแต่มีอิสระในการทำงานสามารถเลือกเวลาทำงานได้เอง เป็นอาชีพหรือธุรกิจที่สามารถเป็นมรดกให้ลูกหลานได้ เป็นอาชีพที่ไม่ต้องสต๊อกสินค้า เป็นอาชีพที่ไม่ต้องใช้ความรู้เฉพาะด้าน ฯลฯ

4. ให้ลองเลือกอาชีพที่เกี่ยวข้องกับสิ่งที่เราชอบมาหลายๆอาชีพ ว่ามีอะไรบ้าง เช่น ขายต้นไม้ เป็นที่ปรึกษาด้านต้นไม้ รับจัดสวน เพาะพันธุ์ไม้ขาย ฯลฯ

5. ให้นำเอาอาชีพที่เกี่ยวข้องกับสิ่งที่เราชอบมากรองโด*ยใช้หลักเกณฑ์ในข้อ 3 ที่กำหนดไว้ เพราะหลักเกณฑ์ในข้อ 3 เปรียบเสมือนตะแกรงที่จะร่อนให้อาชีพที่เราชอบทั้งหมดเหมาะสมกับอาชีพที่เราต้องการ

6. เมื่อได้อาชีพมาจำนวนหนึ่ง ให้วางแผนในการศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับอาชีพนั้นๆในด้านต่างๆ เช่น ขั้นตอนในการเริ่มต้น เงินลงทุน การบริหารงานในด้านการตลาด การผลิต การขาย การบริหารเงิน ฯลฯ ซึ่งจะต้องใช้เวลาในการหาข้อมูลจากแหล่งต่างๆ ทั้งข้อมูลทางวิชาการและข้อมูลจากประสบการณ์ของผู้ที่ทำอาชีพนี้แล้วประสบความสำเร็จ คนที่เคยทำอาชีพนี้และล้มเหลวมาก่อน ทั้งนี้ เพื่อให้ได้ข้อมูลทั้งสองด้าน

7. ตัดสินใจเลือกอาชีพที่เราชอบ โดยให้เหมาะสมกับเงื่อนไขที่เราต้องการ และมีความเป็นไปได้มากที่สุดกับตัวเรา

8. วางแผนการเริ่มต้นทำอาชีพหรือธุรกิจนั้นๆ ว่าจะต้องทำอะไรบ้าง เมื่อไหร่ อย่างไร และควรจะมีแผนสำรองรองรับกรณีที่แผนงานหลักไม่เป็นไปตามเป้าหมาย ถ้าใครยังทำงานประจำอยู่ก็อาจจะต้องเริ่มลงมือทำควบคู่ไปกับงานประจำก่อนก็ได้

สุดท้ายนี้ หวังเป็นอย่างยิ่งว่าแนวทางดังกล่าวนี้ น่าจะพอเป็นแนวทางให้กับสมาชิกที่คิดจะหาอาชีพอิสระหรือธุรกิจส่วนตัวได้บ้างนะครับ